Publicaties

Een hernia patiënte


Reflexzonetherapie is een volwaardige therapie is de 'uitkomst' van het onlangs gehouden lustrumcongres van de VNRT. 'Het kan natuurlijk onder bepaalde voorwaarden gecombineerd worden met een andere therapie' was de tweede conclusie. Tijdens dit congres sprak ik over die voorwaarden hiervoor. Ik gebruikte een casus van een Hernia-patiënte als voorbeeld om te laten zien hoe ikzelf twee therapievormen combineer en ze toch ook gescheiden houdt door ze niet tegelijk tijdens ëën behandeling te gebruiken. Ik ben namelijk niet alleen Reflexzonetherapeut, maar ook Ademtherapeut. De Ademtherapie die ik geef is gebaseerd op bewustwording van de adem, waardoor over het algemeen ook de lichaamsgewaarwording sterker wordt. Dit schept mogelijkheden tot spontane mentale veranderingen, waardoor de therapie een psychotherapeutisch karakter heeft. Ik spreek dan ook graag van mijn somatische ingang, de reflex- zonetherapie en mijn psychische ingang, de ademtherapie. Ik combineer beide therapieën regelmatig omdat vele vormen van ziek zijn zowel via een somatische als een psychische ingang behandeld kunnen worden. Mijn ervaring is dat o.a. bij hernia patiënten het een bijzonder effectieve combinatie is. Na de lezing bleek er belangstelling voor de bovengenoemde casus van de zijde van 'Reflezxone' en beloofde ik het op papier te zetten. Ik koos deze casus omdat het een schoolvoorbeeld is. Niet alle patiënten die ik behandeld heb zijn zo'n schoolvoorbeeld maar toch laten vele het positieve effect van de combinatie zien. Lage en hoge rugpijn, we hebben er allemaal mee te maken in het dagelijkse leven en onze praktijk. Vaak worden er ook stempels op gedrukt als 'je staande kunnen houden' en 'te veel hooi op je vork nemen'. Zelf ben ik nogal voorzichtig met zulk soort uitspraken. Ik ben van mening dat, als de cliënt zich bewust wordt waar de primaire lichamelijke plaats van de pijn is, hij in een of andere vorm zelf meestal wel weet wat dat voor hem betekent. Nu zult u misschien zeggen dat deze bewustwording bij een hernia niet zo moeilijk is. De pijn zal de plaats genoeg bewust doen zijn. Zo niet, dan zal de röntgenfoto het wel uit- wijzen. Dit is echter niet altijd het geval. De hernia kan heel goed secundair zijn. Ik denk hierbij niet alleen aan een primaire oorzaak in de ingewanden, darmen of nieren, maar ook aan een primaire oorzaak in het bewegingsapparaat of de spina zelf. Vooral als het om een lage hernia rond L3 -L5 gaat, speelt het cervicale gedeelte van de ruggegraat vaak een grote rol, en meer dan eens primair. Een voet-onderzoek zal dit in de meeste gevallen uitwijzen, al zal het niet altijd direct de eerste keer duidelijk zijn of het secundair of primair is. In deze casus ging het als volgt:

Anamnese
Cliënte is 50 jaar, ze is alleenstaand en vindt dat verschrikkelijk. Ze is lerares en vindt dat plezierig werk. Ze heeft haar vader als zeer dominant en haar moeder als onderdanig ervaren. Beiden zijn gestorven. Ze vindt dat ze slecht voor zichzelf op kan komen en dat ze haar kwaadheid slecht kan uiten. Ze volgt een opleiding in bio-energetica (ze is in het eerste/eigen ontwikkelingsjaar). Ze is er sterk op gericht om van haar kwaadheid af te komen en om een relatie te kunnen hebben. Ze komt bij mij nadat ze vier weken lang ernstige pijn heeft van een naar rechts uitstralende hernia tussen L4 en 5. De chirurg waar ze naar verwezen is door haar huisarts vindt opereren een mogelijkheid, maar stelt voor het nog aan te zien. Hij geeft in overweging het rustiger aan te doen en/of fysiotherapie of als ze daarvoor voelt het alternatieve circuit. 'Opereren kan altijd nog!'. Deze mening aangaande herniae nuclei pulposi komt bij chirurgen gelukkig steeds meer voor. Ze vindt van zichzelf dat ze stuntelig beweegt. Mij valt op dat haar zwaartepunt erg hoog ligt, ze ook 'hoog' ademt waarbij haar schouders bewegen. Ze beweegt verder inderdaad vrij ongecoordineerd. Ze slaapt slecht ondanks de Voltaren die ze regelmatig neemt om de pijn te bestrijden. Ze is ervan overtuigd dat ze alleen door haar psychische problemen op te lossen een operatie kan vermijden. Daar wil ze dan ook mee aan de gang.

Nu is mijn ervaring, dat een psychische ingang zelden de effectiefste is, als iemand zo'n pijn heeft als deze cliënte. Sterke lichamelijke pijn staat psychische ontwikkeling vaak lang in de weg. Reflexzonetherapie was dan ook veel meer geindiceerd om mee te beginnen dan Ademtherapie. Ik stel voor eerst een voetonderoek te doen en dan verder te zien, waar cliënte mee instemt.

Reflexologische Diagnose
De plaats van de hernia is vooral aan de laterale zijde van beide voeten makkelijk te vinden. Extreme gevoeligheid zowel links als rechts en op de rechtervoet een duidelijke verharding in het periost van het os calcaneum, het hielbeen. Ze heeft een vrij gevoelig dunne darm gebied en een extreem koud midden gedeelte op de voeten. Het cervicale gedeelte van de spina op de voet vertoont een opvallende ongevoeligheid, maar de schouderzones zijn daarentegen nauwelijks aan te raken. De nervus tibialis proximaal van de maleoli is zeer gevoelig. Lever/galzone en op de andere voet de mild eveneens. Het diafragma is gespannen en lateraal gevoelig. Het gesprek gaat ondertussen over haar relaties en haar gevoe- lens ten aanzien van vader en moeder. Ze ziet 'haar kwaadheid uiten' als opkomen voor zich zelf en 'WIL' dat leren. Mijn diagnose is onder meer, dat nek en schoudergebied een belangrijke rol spelen bij het bestaan van de hernia. Haar wil om zo te worden als ze zich voorstelt, blokkeert haar verder in hoge mate zo te zijn als ze is.

Dit laatste is een reden te meer eerst voor reflexzonetherapie te kiezen. Haar wil zal hierbij minder kans hebben dominant te zijn dan bij adembewustwording. Na de voetdiagnose c.q. behandeling is het niet moeilijk cliënte hiertoe over te halen. Ondanks de pijn af en toe heeft ze het prettig gevonden en als goed ervaren. Ze zal twee keer per week komen. De eerste keren zullen we reflexzonetherapie doen en als de pijn minder wordt afwisselend reflexzone- en ademtherapie. Ze vraagt of ik er bezwaar tegen heb dat ze ook nog fysiotherapie gaat doen. Ze wil graag zoveel mogelijk doen en fysiotherapie kan ze bovendien vergoed krijgen. Mijn idee is dat dat prima is, met name als ze een zachte schoudermassage zou kunnen krijgen. Ik neem hierover contact op met de huisarts, maar helaas is deze een andere mening toegedaan. Hij onderschrijft de schouderspanning, maar meent dat deze te functioneel is om aan te pakken. De physiotherapeut krijgt de op- dracht de plaats van de hernia te masseren en houdingsoefeningen te doen. Beide staan nogal haaks op wat ik voorsta, maar het zij zo. Gelukkig is de arts wel van mening dat cliënte zelf moet uitmaken wat ze wil. Ik vind het te ver voeren haar af te raden naar de physiotherapeut te gaan. In mijn reflexzonetherapeutische behandelingen masseer ik haar schouders zacht, terwijl ik de schouderzone op de voet vrij stevig behandel. Verder behandel ik vooral de reflexzones van de gehele spina stevig zowel op de voet als in het oor. In de eerste behandelingen met ademtherapie zijn we voornamelijk met een passieve vorm bezig. Dit houdt in dat ze zelf nog niet veel oefeningen doet, maar ik door zeer simpele manipulatie haar adembeweging en daarmee haar lichaamgewaarwording vergroot. Daar verder op in te gaan voert hier te ver.

Het Verloop van de Behandeling.
Ze heeft veel pijn gehad na de eerste behandeling en heeft zich ellendig gevoeld. Ze huilt en vertelt. Na twee weken voelt ze pijn in haar schouders, iets wat nieuw voor haar is. Na drie weken meldt ze dat ze veel minder pijnstillers nodig heeft. Psychisch zijn er echter sterke wisselingen. Na vier weken worden de ademoefeningen meer actief. We zijn bezig met staande oefeningen. Ze heeft de zgn. scapulum posterior houding van Bourdiol, een houding waarbij de schouders zich ver achter de loodlijn bevinden. Door de oefeningen probeer ik haar hiervan bewust te maken. Na 5 weken gebruikt ze ook 's nachts geen pijnstillers meer, maar heeft ze veel pijnlijke en stijve schouders. Psychisch is ze nog steeds onderhevig aan erge schommelingen. Bij alles wat ze gaat voelen betreurt ze dat ze dat niet eerder heeft gedaan. Vanaf de 7de week doen we geen reflexzonetherapie meer. We oefenen nu veel in zithouding omdat in deze houding de bewustwording van schouders en nek het best kan plaatsvinden. En in week 8 gebeurt het wonder. Ze 'zit' echt stevig en ontspannen op haar zitvlak en is zich volledig bewust van haar schouders en zoals ze zei van haar 'bochel'. - Dit is 'het' belangrijke moment, omdat ze de psychische last op haar schouder voelde, wat betekent dat ze die nu kan leren kennen. Ik benadruk dat ze 'echt zit', omdat dat inhoudt dat ze in de onderrug ontspannen is, een belangijke voorwaarde om in het schouder gebied te kunnen voelen.- De twee weken daarna heeft ze geen te hevige schommelingen meer in stemming en in de 10de week sluiten we de behandeling af. Nu, drie maanden later, gaat het nog steeds goed met haar.

Nawoord
Zoals duidelijk zal zijn en zoals ik ook al aangaf is dit een 'ideale' casus. Een cliënte als deze die intensief bezig is met haar psychische ontwikkeling is er makkelijker toe te bewegen reflexzonetherapie te doen, dan iemand, die een hernia als louter een somatisch 'ongemak' ziet, tot een vorm van psychotherapie. Bovendien is er een grote groep patiënten, die wel ziet dat de psychische kant een belangrijke is, maar er toch niet veel mee kan. In deze gevallen is reflexzonetherapie gedurende het hele genezingsproces ge‹ndiceerd. Het leidt ook dan vaak tot succes, zowel op het somatische als psychische vlak, al zal het vaak langer duren. Patiënten echter, zoals in deze casus beschreven, voorwie de psychische ingang sterk kan bijdragen aan een sneller genezingsproces, zouden echter zeer gebaat zijn bij een nauwe samenwerking tussen een bijvoorkeur niet te cognitief werkende psychotherapeut en een reflexzonetherapeut. Ik hoop dat deze casus c.q. de positieve resultaten van mijn werk met deze combinatie dit niet alleen voor reflexzonetherapeuten, maar ook voor psychotherapeuten duidelijker maakt.

Thijs Versteegh.